Potrącenia z umowy zlecenia w 2019 r.

Najnowsze Publikacje Z Aktualnym Stanem Prawnym Na 2018 r. - Wiedza z Najwyższej Półki - Sklep.SerwisKadrowego.pl

Kwestia tego, jak dokonywać potrącenia z umowy zlecenia jest zagadnieniem, nad którym często zastanawiają się zleceniodawcy. O regułach dokonywania potrąceń z wynagrodzenia należnego zleceniobiorcy, decyduje przede wszystkim jego charakter i częstotliwość wypłacania. Jeśli wynagrodzenie za realizowanie umowy zlecenia można zaliczyć do świadczeń powtarzających się (wypłacanych cyklicznie), których celem jest zapewnienie utrzymania, wówczas potrącanie z niego określonych należności powinno następować według zasad wskazanych w przepisach Kodeksu pracy.

Co ważne, od 1 stycznia 2019 r. przewidziano modyfikację regulacji dotyczących ochrony wynagrodzenia zleceniobiorców przed potrąceniami komorniczymi. Ich brzmienie wprost wskazuje, że do wynagrodzeń zleceniobiorców-dłużników należy wprost stosować przepisy Kodeksu pracy o granicy potrącenia i kwocie wolnej od potrąceń.

Nowelizacja przepisów

W nowym art. 833 § 21 k.p.c. zakres stosowania art. 87 i art. 871 Kodeksu pracy uzupełniono również o świadczenia powtarzające się, które stanowią jedyne źródło dochodu dłużnika. Ma to na celu wyeliminowanie wątpliwości interpretacyjnych w zakresie ustalenia czy wynagrodzenie otrzymywane przez dłużnika zatrudnionego na podstawie umowy cywilnoprawnej można uznać za świadczenie powtarzające się, „którego celem jest zapewnienie utrzymania”. Osoby zatrudnione wszakże na podstawie umów cywilnoprawnych, choć stanowią niemały odsetek zatrudnionych, z punktu widzenia uprawnień pracowniczych i tak są w znacznie gorszej sytuacji niż osoby zatrudnione na umowę o pracę. Tym samym zdaniem ustawodawcy w zakresie zapewnienia im minimum egzystencji i ochrony przed egzekucją należało w sposób jednoznaczny zrównać je z osobami mającymi status pracowników w rozumieniu Kodeksu pracy.

Zauważmy, że jeszcze przed nowelizacją przepisów w piśmiennictwie pojawiał się pogląd, że do zleceń należy stosować kwotę wolną od potrąceń na analogicznych zasadach obowiązujących w przypadku pracowników, choć zdania ekspertów w tym zakresie bywały różne.

W razie powstania wątpliwości w kwestii potrąceń dotyczących zleceniobiorców, zawsze zaleca się zleceniodawcy kontakt z organem egzekucyjnym roszczącym sobie prawo do świadczeń wypłacanych na podstawie umowy zlecenia, aby uzgodnić z nim zakres i reguły egzekucji.

Dwie koncepcje dotyczące kwoty wolnej od potrąceń

Nadmieńmy, że nie jest jasnym, czy dla ustalenia kwoty wolnej od potrąceń, gdy wynagrodzenie zleceniobiorcy posiada powtarzający się charakter i stanowi jedyne źródło jego utrzymania, należy przyjąć:

czy

  • kwotę gwarantowanej ustawą płacy minimalnej obowiązującą pracowników.

Wydaje się, że za stosowaniem pierwszej opcji opowiada się Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej, dając temu wyraz w odpowiedzi z 27 września 2016 r. na interpelację poselską nr 5695 w sprawie ochrony minimalnego wynagrodzenia z tytułu umów cywilnoprawnych. Stwierdzono w niej, że wynagrodzenie obliczone w oparciu o ustawową minimalną stawkę godzinową, gwarantowane przyjmującemu zlecenie lub świadczącemu usługi w przypadkach określonych w ustawie – powinno korzystać z analogicznej ochrony w zakresie egzekucji jak wynagrodzenie za pracę, jeżeli w konkretnym przypadku będzie ono świadczeniem powtarzającym się, którego celem jest zapewnienie utrzymania.

Z kolei do stosowania w opisanej sytuacji minimalnego wynagrodzenia obowiązującego pracownika (ustalonego proporcjonalnie do ilości godzin wykonywania umowy zlecenia w danym miesiącu) przychyla się Ministerstwo Sprawiedliwości. Jego zdaniem, jeśli w danym miesiącu wykonawca zlecenia przepracował mniej godzin niż wynosi nominalny czas pracy przewidziany dla pracownika pełnoetatowego, w drodze analogii powinno uznawać się, iż kwoty wolne ulegają proporcjonalnemu obniżeniu tak jak przy zatrudnieniu na część etatu – zgodnie z art. 871 § 2 Kodeksu pracy.

Przykład

Spółka z o.o. zatrudnia zleceniobiorcę:

  • dla którego wykonywana umowa zlecenia (zawarta na 16 miesięcy) jest jedynym źródłem utrzymania i jedynym tytułem do ubezpieczeń,
  • który zawnioskował o przystąpienie do dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego,
  • któremu przysługują 20-procentowe koszty uzyskania przychodu.

Co miesiąc otrzymuje on zgodnie z postanowieniami umownymi wynagrodzenie w wysokości 3000 zł brutto. W styczniu 2019 r. ww. wynagrodzenie zostało  zajęte przez komornika na poczet należności niealimentacyjnych. Z uwagi na charakter omawianej umowy zlecenia, stosuje się do niej zakres ochrony wynagrodzenia z Kodeksu pracy. W styczniu 2019 r. zleceniobiorca przepracował 120 godzin.

Wyznaczenie w rozstrzyganym przypadku kwoty wolnej od potrąceń, zgodnie z opinią resortu pracy wyrażoną w odpowiedzi z 27 września 2016 r. na interpelację nr 5695, wymaga zastosowania minimalnej stawki godzinowej i powinno wyglądać jak niżej:

  • minimalna stawka godzinowa po odliczeniach składkowo-podatkowych: 14,70 zł – 1,43 zł (skł. emeryt.) – 0,22 zł (skł. rent.) – 0,36 zł (skł. chorob.) – 1,14 zł (skł. zdrow.) – 1 zł (zaliczka na podatek) = 10,55 zł,
  • kwota wolna: 120 godz. x 10,55 zł = 1266 zł.

Z kolei ustalenie w analizowanej sytuacji kwoty wolnej od potrąceń z zastosowaniem ustawowej płacy minimalnej obowiązującej pracowników (czyli w zgodzie ze stanowiskiem resortu sprawiedliwości), powinno przebiegać następująco:

  • wymiar czasu pracy: 120 godz./176 godz. (wymiar czasu pracy w styczniu 2019 r. dla pełnego etatu) = 0,68 etatu,
  • minimalna płaca: 2250 zł x 0,68 etatu = 1530 zł,
  • kwota wolna od potrąceń: 1530 zł – 149,33 zł (skł. emeryt.) – 22,95 zł (skł. rent.) – 37,49 zł (skł. chorob.) – 118,82 zł (skł. zdrow.) – 88 zł (zaliczka na podatek) = 1113,41 zł.

Artykuł był pomocny? Chcesz więcej takich publikacji?

Bądź zawsze na bieżąco!

Jeśli tak, kliknij powyżej "Lubię to" oraz "Messenger" a dołączysz do grona czytelników SerwisKadrowego.pl na facebooku i messengerze, aby być zawsze na bieżąco.

Skomentuj artykuł

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *